Άρθρα Γ. Δαρδανού

ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΠΡΟΣ ΥΦΥΠΟΥΡΓΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ κ. ΓΙΑΝΝΗ ΠΑΝΑΡΕΤΟ

Αξιότιμε κ. Υφυπουργέ,



Πριν λίγες ημέρες, διαβάσαμε στην Ελευθεροτυπία σχετικά με όσα είπατε μιλώντας επί του νέου προϋπολογισμού.
Αφού τονίσατε, πολύ σωστά κατά τη γνώμη μου, τα διαχρονικά προβλήματα που κυριαρχούν στην Ελλάδα όπως επίσης και ότι τα εισπρακτικά μέσα μόνο πρόσκαιρα οφέλη μπορούν να προσκομίσουν κι όχι να δώσουν λύση στο πρόβλημα της στρεβλής κρατικής λειτουργίας, σημειώσατε μεταξύ άλλων και μερικά παραδείγματα αυτής της στρεβλής λειτουργίας που έχουν σχέση με το Υπουργείο σας.


Ως παράδειγμα φέρατε, λοιπόν, τα συγγραφικά δικαιώματα ύψους 100 εκ. ευρώ που αφενός στρεβλώνουν την ίδια την αγορά, ενώ στο μαθητή, τον φοιτητή ή τον σπουδαστή μένει μόνο ένα βιβλίο.


Με την επιστολή μου αυτή, θα ήθελα να σας γνωρίσω τί πραγματικά ισχύει σήμερα όσο αφορά στη διανομή πανεπιστημιακών συγγραμμάτων στους φοιτητές των ΑΕΙ, να παρατηρήσω πώς, η αλήθεια είναι ότι παρά τη δύσκολη εφαρμογή του νέου συστήματος και τις πολλές αρχικά αντιδράσεις από τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα, λειτούργησε ικανοποιητικά και, τέλος, να διευκρινίσω τα παρακάτω:


Α) Όταν λέτε συγγραφικά δικαιώματα, προφανώς εννοείτε τα χρήματα που έχει δώσει το Υπουργείο ως δικαιώματα για τα βιβλία που έχουν διανεμηθεί στα ΑΕΙ, τα χρήματα που δόθηκαν στους συγγραφείς για αυτοεκδόσεις και τέλος τα ποσά που δόθηκαν για την πληρωμή των συγγραμμάτων στα ΤΕΙ. Το ποσόν αυτό, συνολικά, ουδέποτε ξεπέρασε, τα τελευταία χρόνια, τα 60 εκατομμύρια ευρώ. Συγκεκριμένα 42.500.000 ευρώ αφορούν τα συγγράμματα των ΑΕΙ, 3.000.000 ευρώ αφορούν τις αυτοεκδόσεις και 15.000.000 ευρώ περίπου τα συγγράμματα που διανέμονται στα ΤΕΙ.


Β) Όσο δε αφορά στο ένα και μοναδικό βιβλίο που αναφέρετε ότι μένει στον φοιτητή, έχω να παρατηρήσω ότι:


Οι φοιτητές των ΑΕΙ έχουν πλέον το δικαίωμα να επιλέξουν το βασικό τους σύγγραμμα ανάμεσα σε 2 (σε αρκετές περιπτώσεις 3 ή, ακόμα, και 10 τίτλους βιβλίων) ενώ οι καθηγητές τους προκειμένου να εξυπηρετήσουν τους διδακτικούς τους σκοπούς δίνουν ως διδακτικά όχι μόνον ένα αλλά 2 ή/και σε περίπτωση σειράς 3 συγγράμματα - όταν το γνωστικό αντικείμενο δεν καλύπτεται από ένα βιβλίο ή όταν το έργο είναι πολύτομο. Τα δε συγγράμματα αυτά, σε πλείστες όσες περιπτώσεις, υποκοστολογούνται. Η τιμή που δίνει το Υπουργείο δεν φτάνει συχνά ούτε το μέσο όρο από τον πίνακα των τιμών που έχουν οριστεί για την κοστολόγηση των πανεπιστημιακών συγγραμμάτων.


Τέλος, από τα χρηματικά ποσά που εισπράττουν οι εκδότες, ποσοστό 5%-8% αφορά πρόσθετο κόστος εξόδων διανομής των συγγραμμάτων που πλέον δεν διανέμονται μέσα στα πανεπιστημιακά ιδρύματα. Από προσωπική σας εμπειρία ως Καθηγητή του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών θα γνωρίζετε ότι υπάρχει ειδική σύμβαση για τη διανομή των συγγραμμάτων ποσοστού 5%. Στην επαρχία, όμως, - υπάρχουν ακόμα και στην Ορεστιάδα πανεπιστημιακές σχολές, - όπου τα συγγράμματα διανέμονται μέσω βιβλιοχαρτοπωλείων που πολλές φορές βρίσκονται μακράν των πανεπιστημίων αυτών, το κόστος διανομής των συγγραμμάτων επιβαρύνει τους εκδότες με τα έξοδα αποστολής και φτάνει συνολικά το ποσοστό 8%. Ο νέος αυτός τρόπος διανομής, εκτός των άλλων, δημιουργεί επιπλέον κα-θυστερήσεις και γκρίνια στον φοιτητικό κόσμο αφού τα καταστήματα που αναλαμβάνουν τη διανομή των συγγραμμάτων είναι κατά κύριο λόγο χαρτοπωλεία χωρίς κατάλληλη υποδομή για να δεχθούν τους φοιτητές.


Γ) Δεν πρέπει να παραγνωρίζετε το γεγονός ότι οι Έλληνες εκδότες εκτός των πολύ σημαντικών συγγραμμάτων ελλήνων καθηγητών, εκδίδουν - ταυτόχρονα σχεδόν με το εξωτερικό - μεταφρασμένες, διεθνείς εκδόσεις εξαιρετικού επιπέδου των μεγαλύτερων πανεπιστημιακών ιδρυμάτων του εξωτερικού, όπως των M.I.T., London School of Economics, Harvard University Press, Oxford University Press, κ.ά. Μέσω της διαδικασίας αυτής ένα σημαντικό ποσόν επιστρέφει μέσω της σχετικής φορολογίας στο Κράτος. Εξαίρεση αποτελούν μόνο οι αυτοεκδόσεις για τη φορολογία των οποίων ισχύουν ευεργετικές διατάξεις.


Πιστεύω κ. Υφυπουργέ, ότι θέλετε να αντιμετωπίσετε ορθά το πρόβλημα της στρεβλής λειτουργίας των υπηρεσιών του Υπουργείου. Θα πρέπει, λοιπόν, να εξετάσετε στις σωστές του διαστάσεις το πρόβλημα και να λάβετε υπόψη σας όλες τις παραμέτρους.


Όσο αφορά δε τις ηλεκτρονικές εκδόσεις, ένα ιδιαίτερα σημαντικό θέμα, άμεσα εξελισσόμενο, που αφορά όλους μας, νομίζω ότι παρά το γεγονός πώς οι ηλεκτρονικές εκδόσεις των βιβλίων έχουν επίσης πνευματικά δικαιώματα, σίγουρα θα διαπιστώσετε ότι το ποσόν της αρχικής επιβάρυνσης για την πραγμάτωση του μεγάλου αυτού έργου πρέπει να είναι κατά πολύ μικρότερο των 300 εκ. ευρώ (!).


Σας εύχομαι καλή συνέχεια στο δύσκολο έργο σας και είμαι πάντα στη διάθεσή σας για ό,τι χρειαστείτε.


Μετά τιμής,


Γιώργος Δαρδανός


ΕΚΔΟΤΗΣ